“Dạo này không vui, cũng không buồn – chỉ là thấy bức bối.” “Hay thở dài, không rõ vì lý do gì.” “Không thấy mệt, mà chẳng muốn làm gì cả. Gặp chuyện nhỏ cũng dễ cáu.” Đó là những lời mô tả rất điển hình của người trẻ đang trải qua trạng thái lo âu mơ hồ, nhưng không nhận ra mình đang lo âu. Họ vẫn làm việc, vẫn cười nói, vẫn giao tiếp xã hội – nhưng bên trong là một sự nén chặt, một cảm giác tắc nghẽn, không lối thoát, không thể gọi tên nhưng luôn âm ỉ.
Lưu trữ tác giả: admin
Nhiều phụ nữ bước vào giai đoạn tiền mãn kinh thường mô tả mình như “một người khác”: dễ xúc động, lo xa, khó ngủ, hay cáu gắt, và đặc biệt là cảm giác bất ổn về tinh thần dù cuộc sống không có gì thay đổi rõ rệt. Trong khi đó, cơ thể lại đồng thời xuất hiện nhiều thay đổi sinh lý: kinh nguyệt thất thường, mặt nóng bừng, ra mồ hôi đêm, dễ táo bón, khô âm đạo… Tất cả khiến người phụ nữ vừa mệt mỏi về thể chất, vừa không thoải mái trong chính cảm xúc của mình.
Không giống như người trẻ, lo âu ở người lớn tuổi ít ồn ào, ít bộc phát, mà lặng lẽ ngấm vào giấc ngủ nông, những cơn hồi hộp thoáng qua, cảm giác trống trải về đêm, trí nhớ giảm, và sự lo lắng mơ hồ mà không rõ nguyên nhân. Nếu không nhận diện sớm, những biểu hiện này dễ bị bỏ qua – hoặc nhầm lẫn với suy giảm tuổi tác thông thường.
Trong quá trình điều trị rối loạn lo âu, rất nhiều người bệnh đã tìm thấy sự ổn định ban đầu nhờ các phương pháp Tây y như thuốc an thần, thuốc chống trầm cảm hay liệu pháp hành vi – nhận thức. Tuy nhiên, sau một thời gian, không ít người bắt đầu băn khoăn: “Liệu mình có phải uống thuốc hoài không? “Tôi đã dễ ngủ hơn, nhưng cơ thể vẫn mệt, tinh thần chưa thực sự hồi phục.” “Thuốc giúp mình bình tĩnh, nhưng không giúp mình khỏe lại.”
Khi nhắc đến lo âu, nhiều người sẽ hình dung ngay đến những cơn căng thẳng tột độ, hồi hộp dữ dội, hoặc cảm giác sợ hãi không kiểm soát nổi. Tuy nhiên, phần lớn những người đang thật sự mắc rối loạn lo âu lại không hề có những biểu hiện như vậy. Thay vào đó, họ âm thầm trải qua các triệu chứng rải rác: khó ngủ, hay thở dài, chán ăn, hồi hộp nhẹ, hoặc chỉ đơn giản là một cảm giác bất an mơ hồ – kéo dài không dứt.
Chính vì biểu hiện không quá rõ rệt, nhiều người không nhận ra mình đang bị lo âu, hoặc hiểu lầm thành bệnh lý tim mạch, tiêu hóa, hoặc stress thông thường. Một số khác thì mặc kệ vì “vẫn còn chịu được”, cho đến khi giấc ngủ trở nên vỡ vụn, tinh thần sa sút, hoặc cảm xúc trở nên quá nhạy cảm và dễ tổn thương.
Có những người mất ngủ đến mức tưởng như đã quen. Họ nằm xuống mà không yên, tim đập nhanh nhẹ, dễ giật mình, trằn trọc đến nửa đêm rồi ngủ chập chờn, mộng nhiều, tỉnh giấc sớm. Dù dùng thuốc ngủ cũng chỉ ngủ được một đoạn ngắn – không sâu, không phục hồi. Đi cùng với đó là cảm giác hồi hộp thoáng qua, sợ hãi nhẹ, đôi khi là trống rỗng nội tâm, như thể đang cảnh giác với một điều gì mà chính họ cũng không gọi tên được. Ban ngày tinh thần kém minh mẫn, trí nhớ giảm, mệt mỏi nhưng không ngủ bù được. Trong Đông y, đây là biểu hiện điển hình của thể bệnh Tâm thận bất giao (心腎不交) – một thể bệnh thuộc hư chứng âm hư, khi Thận âm suy yếu, không đủ sức giáng hỏa Tâm, khiến thủy hỏa không giao, thần chí dao động, mất ngủ kéo dài.
Không phải ai lo âu cũng căng thẳng, bứt rứt vào ban ngày. Có những người chỉ cảm thấy rõ sự bất an khi đêm xuống: nằm mãi không ngủ được, tim đập nhanh nhẹ, đầu óc lơ mơ không yên, dễ tỉnh giấc lúc nửa đêm hoặc mơ thấy chuyện vặt vãnh rồi thao thức tới sáng. Họ có thể không mệt mỏi rõ ràng, không suy kiệt thể chất, nhưng luôn có cảm giác nội tâm không thể tĩnh lặng. Một số người còn kèm theo các biểu hiện “nóng trong”: miệng khô, nóng nhẹ lòng bàn tay – chân, hoặc đổ mồ hôi trộm khi ngủ. Đây chính là biểu hiện điển hình của thể bệnh Tâm âm hư (心陰虛) trong Y học cổ truyền – một dạng lo âu gắn liền với sự thiếu hụt âm dịch nuôi dưỡng Tâm, khiến hư hỏa nổi lên, thần chí không được cố định, sinh ra tình trạng lo âu kèm hồi hộp và rối loạn giấc ngủ.
Lo âu không chỉ do nghĩ nhiều. Bài viết sau đây sẽ phân tích Can khí uất qua các dấu hiệu như tức ngực, thở không sâu, bứt rứt và mất ngủ, từ đó chỉ ra cách thông khí cơ để cải thiện lo âu bền vững và giảm tái phát.
Không phải ai mắc chứng lo âu cũng trải qua những cơn hồi hộp kịch phát hay cảm giác hoảng sợ dữ dội. Nhiều người sống trong trạng thái lo lắng âm ỉ, khó tập trung, ăn uống kém và mất ngủ nhẹ – kéo dài nhiều tháng, thậm chí nhiều năm. Họ thường mệt mỏi sau một ngày làm việc, trí nhớ giảm sút, tinh thần uể oải và không thể phục hồi ngay cả khi nghỉ ngơi. Trong Y học cổ truyền, đây là biểu hiện điển hình của thể bệnh Tâm tỳ hư (心脾虛) – một thể bệnh vừa phổ biến, vừa có tính chất “mỏng – sâu – kéo dài”. Lo âu trong trường hợp này không bộc phát dữ dội, mà lặng lẽ ăn mòn thể lực, tinh thần và chất lượng sống của người bệnh.
Bạch Phục Linh (白茯苓) là phần nấm ký sinh trên rễ cây thông (Poria cocos), sau khi loại bỏ vỏ đen và lõi gỗ sẽ cho phần “bạch” – trắng, sạch và có tính trung bình, vị ngọt nhạt. Trong Đông Y, Bạch Phục Linh là vị thuốc nổi bật trong nhóm lợi thấp – kiện tỳ – an thần, thường dùng cho người phù nề, tiểu ít, tiêu hóa kém, tâm phiền, mất ngủ nhẹ do tỳ hư.











